Jak przygotować i przechowywać drewno na opał?

Udało się! Kupiony stos drewna niezgrabnie, lecz dumnie leży na naszym podwórku. Połowa sukcesu za nami, teraz czas zakasać rękawy i przygotować drewno na opał. Jak się za to zabrać? Czy można już nim palić? Jak przechowywać drewno opałowe? Ile sezonować wspomniane drewno? Na te oraz wiele innych pytań znajdziesz odpowiedź w poniższym artykule.

Paląc w domu drewnem, warto dobrze znać kilka podstawowych zasad począwszy od jego przechowywania po sam sposób palenia. Dzięki temu będziemy mieć pewność, że wykorzystamy maksymalnie jego potencjał energetyczny, nie zatruwając ani siebie, ani swoich sąsiadów. Poza wiedzą oraz doświadczeniem, niezwykle istotne będą również odpowiednie ciuchy robocze oraz sprawne narzędzia, które zapewnią bezpieczną, wygodną oraz wydajną pracę podczas przygotowywania drewna opałowego.

Sprzedawane drewno zazwyczaj jest zbyt wilgotne, by nadawało się od razu do palenia nim w piecu bądź kominku, ponieważ zawiera w sobie nawet 80% wody. By przygotować je do sezonu grzewczego, musimy ograniczyć jej ilość do minimum. Sezonowanie drewna to naturalny i najlepszy sposób na jego wysuszenie. Przesycha ono głównie w miejscach przecięcia, więc warto przed układaniem drewna porąbać je na tzw. szczapy. Wtedy znacząco przyspieszymy cały proces. Świeże i mokre drewno zauważalnie łatwiej rąbać, niż suche, więc nie odkładajmy tego zbyt mocno w czasie, bo będzie nam później ciężej pracować.

Pocięte kawałki drewna musimy w odpowiedni sposób składować - najlepiej na świeżym powietrzu w przewiewnym, słonecznym miejscu i pod zadaszeniem, by uchronić je przed opadami deszczu. Doskonałym miejscem do suszenia drewna jest wiata, ale gdy takiej nie posiadamy, możemy także ułożyć drewno w stos na podwórku. Pamiętajmy jedynie, by odizolować je od wilgotnej ziemi stawiając całość np. na palecie lub belkach. Przyjmuje się, że drewno musi schnąć minimum 12 miesięcy, by nadawało się do palenia.

Informacje na temat tego, skąd wziąć dobrej jakości drewno opałowe w korzystnych cenach można znaleźć w naszym wpisie blogowym pt. Jak pozyskać drewno opałowe?

W zależności od tego, jakie drzewo posiadamy mogą nam być potrzebne odmienne narzędzia. Lepiej od razu wyposażmy się w dobry jakościowo sprzęt, który uczyni pracę nie tylko krótszą i przyjemną, ale bezpieczną i nie generującą u Nas frustracji. W pierwszej kolejności, aby przygotować drewno opałowe o długości odpowiedniej do naszego pieca bądź kominka niezbędna będzie pilarka. Klasycznym i najpopularniejszym rozwiązaniem jest oczywiście pilarka spalinowa, której moc i wielkość należy dopasować do wielkości drewna jakie chcemy przygotować oraz naszych umiejętności.

Gdy narzędzia mamy przygotowane, to niezależnie od ilości czekającego na nas do pocięcia drewna i posiadanego doświadczenia, zawsze najważniejsze jest nasze bezpieczeństwo oraz zdrowie. Mimo że nasza posesja pod domem może nie wygląda na pierwszy rzut oka na potencjalne źródło kontuzji, warto przy pracy siekierą lub pilarką nie tylko przestrzegać podstawowych zasad bezpieczeństwa, ale także odpowiednio się ubrać. Bo pomimo naszej wzmożonej czujności i zachowanej ostrożności, nie możemy dokładnie przewidzieć wszystkich scenariuszy wydarzeń, które mogą wystąpić przy pracy.

Choć z pewnością wielu z nas posiada standardowy strój roboczy składający się ze starych, znoszonych jeansów, koszulki i polaru, to niezależnie od tego, czy tniemy opał siekierą, czy pilarką będzie on niewystarczający i powinniśmy jednak skorzystać ze specjalistycznej odzieży ochronnej, by uniknąć nie tylko drobnych skaleczeń, ale przede wszystkim poważniejszych wypadków. Ubranie powinno być wygodne i trwałe, by nie przeszkadzało nam w pracy, ale jednocześnie dobrze osłaniało całe ciało chroniąc tym samym newralgiczne miejsca, które są najbardziej narażone na obrażenia jak : stopy, dłonie, nogi czy głowa.

Zaczynając od dołu pamiętajmy o elementach takich jak:

• Buty - to jeden z najważniejszych elementów ubioru przy pracy z drewnem. Podczas pracy piłą łańcuchową, warto zainwestować w buty ze stalowym noskiem, wykonane z antyprzepięciowego materiału, które w razie wypadku uchronią stopy przed niebezpiecznym urazem. Buty ochronne przydadzą się także podczas rozłupywania drewna - wzmacniany czubek to zabezpieczenie przed przypadkowym uderzeniem siekierą oraz przygnieceniem kawałkiem drewna. Nie zapominajmy także o zaletach odpowiednio grubej podeszwy o właściwościach antypoślizgowych, które doceni każdy przygotowujący opał na mokrej lub śliskiej powierzchni, o którą nie trudno praktycznie o każdej porze roku. Niezbędną ochronę oraz komfort pracy zapewnią, sprawdzone buty antyprzecięciowe Oregon Yukon II.
  
  
• Spodnie - drugi najważniejszy element odzieży ochronnej podczas przygotowywania drewna opałowego. Spodnie przeznaczone do pracy z piłą łańcuchową posiadają specjalną warstwę antyprzepięciową, która w razie potrzeby jest w stanie zablokować układ tnący piły, chroniąc nas tym samym przed poważnym wypadkiem. Przy okazji wygodny, odporny na ścieranie materiał zabezpieczy nas przed otarciami i drzazgami, także wtedy, gdy nie używamy piły łańcuchowej. Takie kryteria spełniają spodnie Oregon z serii Yukon klasy 1, zapewniające niezwykle istotną ochronę przed groźnymi urazami podczas cięcia pilarką.
  
  
• Rękawiczki - niezbędne dla każdego majsterkowicza i pilarza - zarówno początkującego jak i profesjonalisty. Ręce warto zabezpieczyć przed lekkimi przecięciami, drzazgami i otarciami zakładając wygodne, elastyczne, skórzane lub lateksowe rękawice robocze poprawiające chwyt, a przy pracy z pilarką rękawice antyprzepięciowe. Zapewnią one dodatkową, niezbędną ochronę dłoni, które są narażone na wypadek przy pracy z piłą łańcuchową. Taką rolę spełnią rękawice dla pilarza Oregon.
  
  
• Okulary i zatyczki do uszu - niezwykle ważna ochrona oczu przed latającymi odłamkami drewna, drzazgami i pyłem to zadanie dla niedrogich okularów poliwęglanowych Oregon i prostych przyłbic. A jeśli pracujemy w mocnym słońcu, możemy pomyśleć także o modelu okularów z przyciemnianym szkłem i filtrem UV. Ze względu na uciążliwy i długotrwały hałas przy pracy z pilarką warto zabezpieczyć również nasz słuch, korzystając z wygłuszających słuchawek ochronnych bądź zatyczek do uszu.

O czym jeszcze warto pamiętać, mając na uwadze Swoje zdrowie, gdy już odpowiednio się ubraliśmy? Pamiętajmy o kilku podstawowych zasadach zanim zaczniemy przygotowywać drewno na opał. Przede wszystkim zwróćmy uwagę, by nie przytrzymywać drewna dłońmi gdy tniemy je pilarką - lepiej wykorzystać stojak do drewna - nazywany potocznie koziołkiem, na którym ułożymy kawałki i wygodnie je potniemy. Piła łańcuchowa tnie sama - nie należy jej przyciskać do drewna, powoduje to niepotrzebne obciążenie nie tylko urządzenia, ale także i nas. Jeśli mamy problem z cięciem, być może należy naostrzyć łańcuch, a sama piła wymaga przeglądu. Nosząc do cięcia ciężkie pnie i rąbiąc siekierą nie wykonujmy nad wyraz dynamicznych ruchów - oszczędzimy tym samym swoje plecy i zapobiegniemy powstaniu wieczornego bólu. Warto przy większych kawałkach drzewa pomóc sobie wspomnianymi wcześniej capinami, które ułatwią jego przenoszenie z jednego punktu do drugiego. Pocięte szczapki natomiast wrzucajmy od razu na taczkę, by ułatwić sobie ich transport i zaoszczędzić późniejszego zbierania.

Pracując z siekierą, sprawdźmy, czy jej głowica nie jest luźna, czy trzonek nie jest pęknięty, a ostrze stępione. Jeśli coś jest nie tak, koniecznie naprawmy ją przed pracą. Do naostrzenia można wykorzystać kamień szlifierski, luźną głowicę unieruchomimy klinem wykonanym z twardego materiału np. drewna. Jeśli zauważyliśmy pęknięty trzonek bądź rękojeść lepiej wymieńmy cały na nowy by nie ułamał się nieoczekiwanie w czasie pracy.

W przypadku pracy z pilarką gdy mamy do przecięcia wiele wałków drewna, obowiązkowy jest jej podstawowy przegląd:

• Uzupełnienie paliwa - w przypadku pilarki spalinowej należy pamiętać o przygotowaniu mieszanki benzyny i oleju, zachowując odpowiednie proporcje, zalecane przez producenta pilarki.
• Sprawdzenie napięcia łańcucha tnącego - Aby sprawdzić naciąg łańcucha, chwyć go w środku prowadnicy (pamiętaj o rękawiczkach by się nie pokaleczyć!) i odciągnij w dół, a następnie puść. Łańcuch powinien wrócić do poprzedniego położenia i nadal silnie przylegać do prowadnicy. Pamiętaj by sprawdzać często napięcie łańcucha podczas pracy, gdyż ten z czasem będzie się rozciągać. Jeśli jest za luźny - wyreguluj jego napięcie.
• Sprawdzenie ostrości łańcucha tnącego i jego ewentualnie naostrzenie - warto skontrolować wizualnie łańcuch czy nie jest stępiony i uszkodzony, jeśli dobrze wyglądający łańcuch nadal słabo tnie należy go naostrzyć pilnikiem bądź małą, podręczną szlifierką samochodową. Więcej informacji o tym jak prawidłowo naostrzyć łańcuch tnący można znaleźć na naszym blogu pt. "Jak prawidłowo naostrzyć łańcuch tnący pilarki?".
• Sprawdzenie działania hamulca bezpieczeństwa pilarki - czy poprawnie odbija i płynnie działa, jeśli nie to być może trzeba wyczyścić sprężynę naciągającą taśmę hamulca, gdyż często ulega zabrudzeniu wiórami zmieszanymi z olejem smarnym, które mogą ją blokować.

Długo używana już wcześniej pilarka może wymagać także:

• Wymiany filtra paliwa
• Wymiany filtra powietrza
• Kontroli zużycia bębna sprzęgła i łożysk, a także ich ew. wymiany
• Kontroli zużycia prowadnicy i ew. jej wymiany
• Kontrola zużycia łańcucha tnącego i jego ew. wymiany
• Wyczyszczenia metalowych żeberek radiatora silnika dla prawidłowego odprowadzania ciepła

Jeśli nie czujemy się na siłach by przeprowadzić tak kompleksowy serwis pilarki, możemy udać się z nią do serwisu gdzie zostanie sprawdzona i przygotowana do działania przez doświadczonych pracowników.

Gdy już mamy stos szczapek suchego drewna, jego rozpalenie w kominku bądź piecu wydaje się prostą czynnością, niewymagającą żadnej rozbudowanej instrukcji, ani dodatkowego przeszkolenia. Niestety, często przy rozpalaniu ognia popełniamy jednak błędy marnując tym samym potencjał drewna do ogrzewania domu i jednocześnie produkując dużą ilość dymu zatykającego komin, co z czasem może doprowadzić nawet do pożaru.

Pamiętajmy, że pierwszą, najważniejszą zasadą jest korzystanie z suchego i zdrowego drewna, bo to dzięki niemu otrzymamy dużo ciepła wyprodukowanego bez zatruwania środowiska.

Drugą zasadą jest ułożenie stosu i rozpalanie drewna zawsze od góry. Żar sam przenosi się od góry powoli w dół, dopalając wszystkie substancje pojawiające się w dymie. Dzięki temu drewno spala się w wysokiej temperaturze, wytwarzając nawet o 95% mniej szkodliwego dymu i smogu. Tym samym generuje więcej energii cieplnej, więc zaoszczędzamy także na kosztach ogrzewania domu.

Drewno jest paliwem grzewczym znanym od tysięcy lat. Rozwój technologii, jaki dziś obserwujemy, pozwala na pełniejsze wykorzystanie jego potencjału energetycznego, dostarczając nam ciepło, które jest ekonomiczne i komfortowe w użytkowaniu. Jego przygotowanie, nie wymaga aż tak dużego nakładu prac, bo ogranicza się do jego pocięcia i ułożenia w odpowiednim miejscu - później będzie już samo schnąć na świeżym powietrzu. Pamiętajmy jednak zawsze o dobrze przygotowanych i dobranych narzędziach oraz roboczym ubraniu, dzięki którym nasza praca będzie nie tylko lżejsza i wydajniejsza, ale także znacząco bezpieczniejsza.